على صدرايى خويى
1867
فهرست نسخه هاى خطى كتابخانه عمومى آيت الله العظمى گلپايگانى قم ( فارسى )
5704 ) نسخه شماره : 3016 - 26 / 16 آغاز : حيا بكاس رضا فرد دنها * نفسى فداء رضا به وانائه حتى عزم من وراء تهامة * نادى فثرت ملبياً لندائه انجام : كما جاد السحاب الجود ارضا * فابرز من محاسنها الخفايا وقد جائت مدايحنا نقوداً * فلا تجعل جوايزنا . . از انجام ظاهراً ناتمام مانده ، افتادگى ازآغاز و انجام ، نسخ ، بى كا ، قرن 12 ، پايين برگهاى آخر بر اثر پوسيدگى از بين رفته ، جلد : مقواى نازك كرم رنگ ، 136 برگ ، 14 سطر ، 17 * 26 سم ديوان ثنايى - - - ) ديوان قائم مقام فراهانى ديوان جامى ( عبدالرحمن ) ( شعر - فارسى ) جامى ، عبدالرحمن بن احمد ، 817 - 898 ق مؤلف در مقدمه نفيس اين ديوان نگاشته كه پيش از اين ديوان خود را بر نهج ترتيب حروف تهجى مرتب كرده بودم واكنون برآن شدم كه آن را به ترتيبى كه شايسته است مرتب نمايم و قصائد را بدين ترتيب : حمد وثناء الهى ، نعت حضرت رسالت پناهى ص و حضرت مولى الموالى ع و ائمه هدى ع ، مدح پادشاه عصر ( سلطان حسين ) ، نصائح و مواعظ بدون رعايت قوافى منظم نموده و درتاريخ اين ترتيب گويد : « و شروع دراين ترتيب درتاريخى بود كه واقفان قواعد معما از اين رباعى استخراج توانند نمود : رباعى با دل گفتم كاى بصفا گشته سمر * هستى صدف پر از گهر چيست خبر از گوهر سال نظم اين عقد درر * بر روى صدف نهاد يك دانه گهر » بنابراين به سال 884 كه چهارده سال پيش از مرگ وى باشد اين كار انجام يافته است . اين ديوان جامى گذشته از قصائد شامل غزليات مرتبه به حروف تهجى بر حسب قوافى و مقطعات و رباعيات مى باشد و درحدود ( 8750 ) بيت شعر دارد و قطعاً پس از اين تاريخ هم شاعر بيكار ننشسته و از اين گونه اشعار سروده و درذيل « هفت اورنگ » دراين باب سخنى خواهيم راند . آغاز ديباچه : بسم الله الرحمن الرحيم * هست صلاى سرخوان كريم خوان كرم كرده كريم آشكار * گويد بسم الله دستى بيار پاكا پروردگارى كه زبان سخن گذار در دهان سخن وران شيرين كار شكر گفتار الخ . آغاز غزليات : بسم الله الرحمن الرحيم * اعظم اسماء عليم حكيم محترمان حرم انس را * تازه حديثى است ز عهد قديم يا من بدا جمالك فى كل مابدا * بادا هزار روح مقدس ترا فدا